Czym jest klasyfikacja Köppena?
Klasyfikację opracował niemiecko-rosyjski klimatolog Wladimir Köppen (pierwsza wersja 1884, kolejne do 1936), a rozwinął ją Rudolf Geiger – stąd nazwa klasyfikacja Köppena–Geigera. Köppen zauważył, że granice zasięgu roślin dobrze pokrywają się z wartościami temperatury i opadów, więc zbudował podział klimatów na podstawie 12 średnich miesięcznych temperatur i 12 miesięcznych sum opadów. Dzięki temu każdy klimat można sklasyfikować z samych danych, bez opisowych ocen.
Każdy typ opisuje kod z 2–3 liter. Pierwsza litera (wielka) wskazuje grupę klimatów, druga – rodzaj i rozkład opadów (albo w grupie E temperaturę), trzecia – temperaturę lata lub zimy. Na przykład Csa to klimat umiarkowany ciepły (C) z suchym latem (s) i gorącym latem (a), czyli klimat śródziemnomorski.
Znaczenie liter w klasyfikacji Köppena
| Litera | Znaczenie | Kryterium |
|---|---|---|
| A | klimaty równikowe i tropikalne | najzimniejszy miesiąc ≥ 18 °C |
| B | klimaty suche | roczne opady < 10 × próg suchości |
| C | klimaty umiarkowane ciepłe | najzimniejszy miesiąc od 0 do 18 °C, najcieplejszy > 10 °C |
| D | klimaty kontynentalne (śnieżne) | najzimniejszy miesiąc ≤ 0 °C, najcieplejszy > 10 °C |
| E | klimaty polarne | najcieplejszy miesiąc ≤ 10 °C |
| f | bez pory suchej | opady w każdej porze roku |
| m | monsunowy | krótka pora sucha, najsuchszy miesiąc ≥ 100 − opad roczny/25 mm |
| w | sucha zima | najsuchszy miesiąc zimy < 1/10 najwilgotniejszego lata |
| s | suche lato | najsuchszy miesiąc lata < 40 mm i < 1/3 najwilgotniejszego zimy |
| W / S | pustynia / step | opady < 5 × lub 5–10 × próg suchości |
| T / F | tundra / wieczny mróz | najcieplejszy miesiąc 0–10 °C / ≤ 0 °C |
| a / b / c | gorące / ciepłe / chłodne lato | najcieplejszy ≥ 22 °C / ≥ 4 miesiące > 10 °C / 1–3 miesiące > 10 °C |
| d | bardzo mroźna zima | najzimniejszy miesiąc < −38 °C |
| h / k | gorący / chłodny (w grupie B) | średnia roczna ≥ 18 °C / < 18 °C |
Próg suchości (w mm) wynosi 2 × średnia roczna temperatura [°C], powiększone o 28, gdy co najmniej 70% opadów przypada na półrocze letnie, o 14 przy równomiernym rozkładzie, lub bez dodatku, gdy 70% opadów przypada na zimę. Lato to kwiecień–wrzesień na półkuli północnej i październik–marzec na południowej. Stosujemy kryteria z pracy Beck i in. (2018), w której granicą między klimatami C i D jest 0 °C (w części podręczników – −3 °C, co przesuwa granicę na wschód, np. w Polsce).
Chcesz sprawdzić klimat własnych danych? Skorzystaj z kalkulatora klasyfikacji Köppena – wpisz 12 temperatur i opadów, a obliczy typ klimatu i narysuje klimatogram.
